NOHNIK architecture and landscapes

  • nl

Ringpark Utrecht

Ringpark Utrecht

De stadsregio Utrecht heeft een aantrekkelijk woon- en vestigingsklimaat. Mede hierdoor wordt de komende 30 jaar een sterke groei van inwoners (+30%) en bedrijven verwacht. Er wordt bestuurlijk en ontwerpend nu vooral ingezet op binnenstedelijke verdichting, erfgoed en het bijhouden van de groei van mobiliteit. Het gedeelde landschap van de stad Utrecht en de negen gemeenten er omheen (de ‘U10’) heeft nog geen verbindend verhaal, terwijl het bijna ongemerkt juist zo gewaardeerd wordt. Voor de stadsregio Utrecht heeft de onafhankelijk adviseur ruimtelijke kwaliteit van de provincie Utrecht het initiatief genomen voor de ontwikkeling van een ‘Ringpark’. Een groene gordel rondom de stad waarbij de huidige landschappelijke kwaliteiten worden uitvergroot. Hierbij wordt gewerkt vanuit het lange termijn belang van lokale ondernemers en initiatiefnemers, die binnen hun inhoudelijke missie een hoogwaardige kwaliteit van een landschapspark nodig hebben. Het Ringpark krijgt op die manier van onderop vorm, via een programma en niet via een van tevoren bedacht ontwerp. Door de focus op sociale, lokale en natuurinclusieve initiatieven wordt gebouwd aan een netwerk dat de integratie tussen het stadslandschap en een regiopark aantrekkelijker en beter toegankelijk maakt voor de stedelingen. De provincie treedt hierin op als een ‘gebiedsmakelaar’ die initiatiefnemers helpt om op te schalen en samen publieke voorzieningen mogelijk te maken. In opdracht van de onafhankelijk adviseur ruimtelijke kwaliteit van de provincie Utrecht, Paul Roncken, ontwikkelde NOHNIK in samenwerking met de provincie en betrokkenen uit het gebied een beeldende visie.

Er worden drie perioden van ontwikkeling van het Ringpark onderscheiden, die elk een eigen stempel zetten op het Ringpark. De eerste periode bestaat uit een opstartfase van 5 jaar (0-5 jaar). Belangrijk aanknopingspunt is het bijeenbrengen van initiatiefnemers binnen het thema ‘healthy urban living’ en opwekking van duurzame energie waarmee de stadsregio zich wil onderscheiden. Zo is er een initiatief voor een lokale brouwerij in combinatie met de productie van gerst en hop, een initiatief voor de ontwikkeling van ‘tiny estates’ waarin zorg gecombineerd wordt met voedselproductie en overnachtingsmogelijkheden, een intiatief voor duurzame festivalterreinen met zonnedaken en een initiatief voor geleidelijke omvorming van het veenweidegebied naar zogeheten ‘chinampa’s’. Deze initiatieven krijgen allen een plek in het Ringpark en vormen de start van een landschappelijke transformatie. Een rondgaande ‘arcadische route’ door het park zorgt voor samenhang en herkenbaarheid. 

Na de initiatieffase breekt een volgende stap aan van 10 jaar. De staat in het teken van een groeigolf van +50.000 inwoners in de stadsregio Utrecht en de groei aan behoefte aan recreatie. In deze fase worden alle ingrijpende mobiliteitsveranderingen uitgevoerd. Nieuwe bruggen, onderdoorgangen, overkluizingen en knooppunten zijn nodig. Als de initiatiefnemers uit de vorige fase een kritische massa hebben bereikt dragen zij bij aan een co-creatieve en participerend gevoel van urgentie. De omringende kernen zullen gaan inzien dat zij een landschap delen met de grotere stad Utrecht, maar dat er een o.a. een wooncaroussel en een groene programmering wordt gedeeld binnen een grotere leefomgeving. De keten van overheden (rijk-provincie-gemeenten) zullen in deze fase prioriteit moeten geven aan de landschappelijk integratie van gezondheidsprogrammering, mobiliteit en duurzame energie.

Jaar: 2017
Type: landschap, ruimtelijke strategie
Opdrachtgever: provincie Utrecht, onafhankelijk adviseur ruimtelijke kwaliteit Paul Roncken

Status: visie

Ringpark Utrecht